Ogrodnik.blog
Spis treści
Kuna na strychu — jak odstraszyć ją skutecznie? Najpierw ją wypłosz: kilka nocy zapalonego światła, radio z audycją słowną i silny zapach przy legowisku. Gdy wyjdzie na nocne łowy, zamknij wszystkie wejścia siatką stalową. Kuna domowa jest gatunkiem łownym, więc nie wolno Ci jej samodzielnie łapać, zabijać ani truć.
Najlepszy moment na tę akcję to jesień i zima, kiedy na strychu nie ma młodych. Niżej masz sposób, jak odróżnić kunę od innych nocnych lokatorów, plan wypłoszenia krok po kroku i listę wejść, które trzeba zamknąć.
Skąd kuna bierze się na strychu?
Kuna domowa (Martes foina) od dawna żyje przy ludziach. W polskich wsiach i na przedmieściach zasiedla strychy, stodoły, garaże i komórki, bo znajduje tam suche, ciepłe i ciche miejsce na dzienne legowisko.
Jesienią kuny są szczególnie widoczne. Młode urodzone wiosną opuszczają matkę i szukają własnych terytoriów, a dorosłe osobniki przygotowują zimowe kryjówki. Pusty strych z izolacją z wełny mineralnej to dla nich idealne gniazdo.
Kunę do domu przyciąga też ogród:
- kurnik i gołębnik, jaja i drób,
- opadłe owoce: czereśnie, śliwki, gruszki, winogrona, które kuna chętnie zjada,
- karma dla kota zostawiona na tarasie,
- kompostownik z resztkami jedzenia,
- drzewa i pnącza przy ścianie, po których wchodzi na dach.
Kuna wspina się doskonale i skacze na odległość około 2 m. Gałęzie drzew, które dotykają dachu albo wiszą bliżej niż 2 m od niego, przytnij jesienią. Winobluszcz i bluszcz na ścianie ogranicz do wysokości parteru, a rury spustowe zabezpiecz kolczastym kołnierzem.
Jak rozpoznać, że na strychu mieszka kuna?
Kunę zdradzają nocne hałasy i ślady, których nie da się pomylić z myszą.
- Hałas: tupanie, drapanie i przeciąganie czegoś po stropie, najczęściej między 22:00 a 4:00. Latem w okresie godów dochodzą piski i odgłosy szamotaniny.
- Odchody: 8-10 cm, skręcone, zakończone szpicem, z pestkami, sierścią lub piórami. Kuna składa je w jednym lub kilku stałych miejscach, czyli latrynach.
- Zapach: ostry, piżmowy, wyczuwalny w pomieszczeniu pod strychem.
- Zniszczenia: poszarpana wełna mineralna i folia paroizolacyjna, resztki skorupek jaj i ptaków, pogryzione kable.
Kto jeszcze hałasuje na strychu
| Lokator | Po czym poznasz | Co ważne |
|---|---|---|
| Kuna domowa | głośne tupanie nocą, odchody 8-10 cm, piżmowy zapach | gatunek łowny, nie wolno jej samodzielnie łapać |
| Szczur | cichsze chrobotanie, odchody 1-2 cm, ślady gryzienia na drewnie | deratyzacja, firma DDD |
| Popielica, orzesznica | lekkie tupanie i piski, drobne odchody, obecne od wiosny do jesieni | gatunki objęte ochroną, zakaz płoszenia w schronieniach |
| Nietoperze | szelest o zmierzchu, odchody kruszące się w palcach | wszystkie w Polsce są chronione, zamykanie wejść tylko po konsultacji z RDOŚ |
| Ptaki | hałas o świcie, gniazdo przy okapie | gniazda wielu gatunków chronione w sezonie lęgowym |
Zanim zamkniesz strych, upewnij się, że nie mieszkają tam nietoperze ani popielice. Te gatunki są chronione, a zamurowanie ich schronienia jest wykroczeniem. W razie wątpliwości skontaktuj się z regionalną dyrekcją ochrony środowiska (RDOŚ), która podpowie, co i kiedy możesz zrobić.
Co wolno właścicielowi, a czego nie?
Kuna domowa jest w Polsce gatunkiem łownym. To oznacza trzy rzeczy:
- Wolno Ci: wypłaszać kunę, zamykać wejścia, zabezpieczać dach, kurnik i samochód, stosować legalne odstraszacze.
- Nie wolno Ci: samodzielnie łapać kuny w pułapki, zabijać jej, truć ani stosować metod, które zadają cierpienie. Zabicie lub odłów zwierzęcia łownego są zarezerwowane dla uprawnionych osób i odbywają się na zasadach prawa łowieckiego.
- Gdy problem wraca: zgłoś sprawę do urzędu gminy lub starostwa. Tam dowiesz się, kto na Twoim terenie może legalnie przeprowadzić odłów. Teren zabudowany często nie należy do obwodu łowieckiego, więc miejscowe koło łowieckie nie zawsze może działać samo.
Trutki na gryzonie wyłożone dla kuny są nie tylko nielegalne. Zatruwają też koty, psy, sowy i jeże.
Jak odstraszyć kunę ze strychu krok po kroku?
Plan ma dwa etapy: wypłoszenie i zamknięcie. Jeden bez drugiego nie działa.
- Sprawdź termin. Od marca do lipca na strychu mogą być młode. W tym czasie nie zamykaj wejść, tylko odstraszaj i poczekaj, aż młode zaczną wychodzić z matką, zwykle latem.
- Znajdź legowisko i latrynę. Szukaj przy murłacie, pod izolacją, w najciemniejszym kącie. Latrynę rozpoznasz po skupisku odchodów.
- Rozdrażnij kryjówkę przez 3-5 nocy. Zapal na strychu lampę na całą dobę, postaw radio z audycją słowną, połóż przy legowisku szmaty nasączone octem lub zawieszki WC o intensywnym zapachu i zmieniaj je co 2-3 dni.
- Dodaj odstraszacz. Urządzenie ultradźwiękowe ze zmienną częstotliwością (orientacyjnie 80-250 zł) wspiera wypłaszanie, ale tylko przez kilka tygodni.
- Sprawdź, czy kuna wyszła. Zatkaj wejście zgniecioną gazetą. Jeśli rano jest wypchnięta na zewnątrz, kuna wyszła w nocy.
- Zamknij wejścia w noc, gdy kuna jest poza domem, najlepiej zaraz po zmierzchu.
- Posprzątaj latryny w rękawicach i maseczce, wymień zniszczoną i zabrudzoną izolację. Zapach odchodów przyciąga kolejne kuny.
Pas mąki rozsypany na belce przy wejściu to najprostszy test obecności. Rano zobaczysz odciski łap z pięcioma palcami, typowe dla kuny. Jeśli po zamknięciu wejść przez tydzień mąka zostaje czysta, a nocne tupanie ucichło, strych jest wolny.
Jakie wejścia trzeba zamknąć?
Kunie wystarczy otwór o średnicy około 5-6 cm. Obejdź dom z lornetką w dzień i sprawdź:
| Miejsce | Czym zabezpieczyć | Koszt orientacyjny |
|---|---|---|
| Okap i pas podrynnowy | grzebień okapowy, siatka stalowa o oczku do 2 cm | 10-20 zł za metr |
| Szczeliny przy kominie | obróbka blacharska przez dekarza | 300-800 zł |
| Kratki wentylacyjne stropodachu | kratka stalowa przykręcona na stałe | 20-50 zł za sztukę |
| Rury spustowe | kolczasty kołnierz ochronny | 30-80 zł za sztukę |
| Uszkodzone dachówki i gąsiory | wymiana lub uzupełnienie przez dekarza | od 150 zł za naprawę |
Siatka ze stali ocynkowanej z drutem minimum 1 mm jest lepsza niż plastikowa, którą kuna rozgryza. Prace na dachu zlecaj dekarzowi, jeśli nie masz sprzętu asekuracyjnego.
Najczęstsze błędy
- Zamknięcie wejścia wiosną. Młode zostają uwięzione pod dachem.
- Zamknięcie, gdy kuna jest w środku. Zwierzę rozrywa izolację i folię, szukając drogi wyjścia.
- Tylko odstraszacz. Kuna przyzwyczaja się do bodźca i wraca w kilka tygodni.
- Zostawienie latryn. Zapach odchodów sygnalizuje kolejnej kunie, że strych nadaje się na legowisko.
- Pułapka lub trutka na własną rękę. To łamanie prawa łowieckiego i ryzyko zatrucia zwierząt domowych.
Rozpoznaj lokatora, sprawdź, czy to nie gatunek chroniony, wypłosz kunę światłem, dźwiękiem i zapachem, zamknij wejścia w noc, gdy jej nie ma, i posprzątaj latryny. Najlepszy termin to wrzesień-luty. Łapanie i zabijanie zostaw uprawnionym osobom.
FAQ
Czy mogę sam złapać albo zabić kunę na strychu?
Nie. Kuna domowa jest w Polsce gatunkiem łownym, więc zabić ją, otruć albo odłowić może tylko uprawniona osoba, na zasadach z prawa łowieckiego. Jako właściciel możesz zwierzę wypłoszyć i zabezpieczyć budynek. Gdy to nie działa, zapytaj w urzędzie gminy lub starostwie, kto na Twoim terenie może legalnie przeprowadzić odłów.
Jak rozpoznać, że na strychu jest kuna, a nie szczur?
Kuna hałasuje głośno, jak kot biegający po suficie, zwykle między 22:00 a 4:00. Zostawia skręcone odchody długości 8-10 cm, często z pestkami i sierścią, składane w jednym miejscu, oraz intensywny, piżmowy zapach. Szczur jest cichszy, a jego odchody mają 1-2 cm.
Kiedy najlepiej zamknąć kunie wejście na strych?
Jesienią i zimą, od września do lutego, gdy młode z danego roku są już samodzielne. Od marca do lipca samica może mieć na strychu młode. Zamknięcie wejścia w tym czasie oznacza zamurowanie młodych w środku, co jest okrutne i kończy się rozkładem zwierząt pod dachem.
Czy odstraszacze ultradźwiękowe działają na kuny?
Pomagają doraźnie, ale kuna przyzwyczaja się do jednego bodźca w ciągu kilku tygodni. Najlepiej działają urządzenia ze zmienną częstotliwością, łączone ze światłem i zapachem, i tylko na czas wypłaszania. Trwale problem rozwiązuje wyłącznie zamknięcie wszystkich wejść na dach i strych.
Kto płaci za szkody zrobione przez kunę na strychu?
Najczęściej właściciel domu. Odszkodowania łowieckie obejmują szkody w uprawach rolnych wyrządzone przez dziki i zwierzynę płową, a nie zniszczoną izolację dachu. Sprawdź warunki swojej polisy mieszkaniowej, bo część ubezpieczycieli pokrywa szkody wyrządzone przez zwierzęta, zwykle z limitem.
Podsumowanie
Kuna na strychu to problem, który rozwiązujesz budowlanie, a nie myśliwsko: wypłaszasz ją, a potem zamykasz dom tak, żeby nie miała po co i którędy wrócić. Zacznij od ogrodu, bo to on prowadzi ją na dach: gałęzie przy okapie, pnącza na ścianie i opadłe owoce.
Pierwsza akcja: w najbliższy dzień obejdź dom i spisz wszystkie otwory przy okapie, kominie i kratkach, a na belce przy podejrzanym wejściu rozsyp pas mąki.
