Porady eksperckie o ogrodzie, domu i roślinach
Ogród · Kwiaty i byliny

Magnolia — jak zabezpieczyć przed zimą młodą i dorosłą

Pękające różowe pąki kwiatowe magnolii z resztkami owłosionych łusek na bezlistnych gałązkach
Spis treści

Dorosłą magnolię gwiaździstą, pośrednią czy Loebnera zabezpieczasz przed zimą tylko ściółką z kory i podlaniem, zanim ziemia zamarznie — okrycia nie potrzebuje. Okrywasz magnolie młode, przez pierwsze 1-3 zimy po posadzeniu: kopiec z kory przy pniu, juta na pień i luźna agrowłóknina na koronę. Zimozielona magnolia wielkokwiatowa wymaga osłoniętego stanowiska i osłony korony. Kwiatom najbardziej szkodzą przymrozki wiosenne, nie zima.

Która magnolia wymaga okrycia na zimę

O zabezpieczeniu decydują dwie rzeczy: gatunek i wiek. Magnolie liściaste, które sadzimy w polskich ogrodach najczęściej, są mrozoodporne, gdy już się ukorzenią. Problemem bywa młoda roślina z małą bryłą korzeniową, magnolia zimozielona oraz kwiaty, które przy wczesnych odmianach rozwijają się w porze przymrozków.

Magnolia Mrozoodporność Zabezpieczenie na zimę Kwitnienie i ryzyko przymrozku
Gwiaździsta (M. stellata), dorosła dobra w całym kraju ściółka z kory, podlanie przed zimą najwcześniej, przed liśćmi — kwiaty najczęściej ścina przymrozek
Pośrednia (M. × soulangeana), dorosła dobra ściółka, podlanie wiosną przed liśćmi — ryzyko przymrozku duże
Loebnera (M. × loebneri), japońska (M. kobus) bardzo dobra ściółka wcześnie, przed liśćmi — ryzyko średnie
Odmiany kwitnące później: 'Susan' i inne z grupy Little Girl, żółte, np. 'Yellow Bird' dobra ściółka później, często z pierwszymi liśćmi — kwiaty tracą rzadziej
Młoda magnolia, 1-3 lata od posadzenia, każdego gatunku słabsza, bo korzenie są małe i płytkie kopiec z kory przy pniu, juta na pień, agrowłóknina na koronę rzadko kwitnie obficie, liczy się przeżycie pędów
Wielkokwiatowa (M. grandiflora), zimozielona słaba — w gruncie tylko w najcieplejszych rejonach zachodniej Polski osłonięte stanowisko, gruba ściółka, cieniówka lub włóknina na koronę kwitnie latem, przymrozki wiosenne jej kwiatom nie grożą

Jeśli dopiero wybierasz magnolię do chłodniejszego regionu albo do ogrodu w dolinie, odmiany kwitnące później oszczędzą ci co roku nerwowego patrzenia w prognozę. Sadzenie zaplanuj z wyprzedzeniem: magnolia należy do krzewów, które lepiej przyjmują się wiosną, co rozpisujemy przy sadzeniu krzewów ozdobnych jesienią.

Czego potrzebujesz

  • Kora sosnowa albo kompost na ściółkę i kopiec.
  • Juta lub mata słomiana do owinięcia pnia młodej magnolii.
  • Biała agrowłóknina zimowa albo cieniówka i kilka kołków.
  • Sznurek do luźnego związania korony.
  • Wąż lub konewka.
  • Czas: kilkanaście minut na młodą roślinę, przy dorosłej — tylko ściółka i podlanie. Koszt: kora i włóknina, orientacyjnie kilkadziesiąt złotych.

Jak zabezpieczyć młodą magnolię krok po kroku

  1. Nie przesadzaj i nie tnij. Magnolia ma mięsiste, kruche korzenie, które po uszkodzeniu odrastają powoli. Nawet kilkuletni okaz po przeniesieniu potrafi przez kilka lat nie kwitnąć, dlatego w zestawieniu przesadzania krzewów jesienią magnolia trafiła do roślin, których nie ruszamy. Jesienią usuń tylko gałęzie złamane i suche. Magnolia należy do krzewów prawie bez cięcia, tak jak w tabeli przycinania krzewów na zimę.
  2. Podlej przed zamarznięciem ziemi. Jeśli jesień była sucha, wlej wiadro wody pod młodą roślinę, w dodatni dzień, rano. Po czym poznasz, że dobrze: ziemia pod koroną jest wilgotna na głębokość szpadla.
  3. Rozłóż ściółkę z kory w promieniu korony, nie tylko przy pniu. Korzenie magnolii rosną płytko i szeroko, więc tej ziemi zimą ani wiosną nie przekopuj. Kora sosnowa przy okazji lekko zakwasza glebę, co magnoliom odpowiada.
  4. Usyp kopiec z kory przy nasadzie pnia, na kilkanaście centymetrów. Chroni szyjkę korzeniową i najniższe pąki, z których roślina odbije, gdyby górne pędy przemarzły. Po czym poznasz, że dobrze: nasada pnia jest całkiem przykryta, a kopiec nie osuwa się przy dotknięciu.
  5. Owiń pień jutą albo matą. Młoda, cienka kora pęka, gdy w słoneczny dzień nagrzewa się od południa, a nocą gwałtownie zamarza. Owijaj od ziemi do pierwszych gałęzi, bez ściskania.
  6. Okryj koronę luźno, ale dopiero przed trwałymi mrozami. Biała agrowłóknina w jednej lub dwóch warstwach, zawiązana tak, żeby nie gniotła pąków na końcach pędów. Nigdy folia — pod nią pędy się zaparzają.
  7. Strząsaj mokry śnieg. Gałęzie magnolii są kruche i łamią się pod ciężarem mokrego śniegu, zwłaszcza w rozwidleniach.

Owłosione pąki na końcach pędów, widoczne od jesieni, to przyszłoroczne kwiaty. Przy okrywaniu i wiązaniu korony nie zrywaj ich i nie przyciskaj sznurkiem. Każdy ułamany pąk to jeden kwiat mniej wiosną.

Pąki kwiatowe a przymrozki wiosenne

Zamknięty, owłosiony pąk dorosłej magnolii liściastej zwykle znosi zimę dobrze. Kłopot zaczyna się, gdy pąki pękają, a po ciepłych dniach przychodzi mroźna noc. Płatki brązowieją wtedy w ciągu doby i opadają. Drzewu to nie szkodzi — liście wyrosną z osobnych pąków — ale kwiaty z tego roku są stracone.

Co możesz zrobić:

  • Mały krzew okryj na noc. Gdy prognoza zapowiada przymrozek, a pąki już się otwierają, wieczorem narzuć agrowłókninę, a rano, gdy temperatura wzrośnie, zdejmij ją. Przy dużym drzewie to niewykonalne.
  • Dobierz stanowisko. Magnolia sadzona w zagłębieniu terenu, gdzie w bezwietrzne noce zbiera się zimne powietrze, traci kwiaty najczęściej. Ciepła ściana od południa przyspiesza pękanie pąków, więc kwiaty wcześniej wystawiają się na ryzyko.
  • Nie tnij przemarzniętych kwiatów. Opadną same. Co ciąć, a co zostawić po przymrozku u innych roślin, zebraliśmy w tekście o przemarzniętych roślinach po przymrozku.

Magnolia zimozielona zimą

Magnolia wielkokwiatowa nie zrzuca liści, więc zimą traci przez nie wodę tak jak różanecznik. W mroźny, słoneczny i wietrzny dzień liście parują, a z zamarzniętej ziemi roślina nie uzupełni wody. Brązowe brzegi liści w marcu to częściej susza i słońce niż sam mróz. Ten sam mechanizm stoi za zimowym brązowieniem bukszpanu, który chronisz podlewaniem i cieniówką.

  • Stanowisko: osłonięte od wiatru, najlepiej przy ścianie budynku, w ciepłym rejonie kraju.
  • Osłona korony: cieniówka albo biała agrowłóknina na stelażu, przy trwałych mrozach i na koniec zimy, gdy słońce jest już mocne.
  • Woda: obfite podlanie jesienią i ponownie w odwilż, gdy ziemia rozmarznie.
  • Donica: młode egzemplarze zimuj w jasnym, chłodnym pomieszczeniu — zimozielona roślina potrzebuje światła także zimą.

Ten sam zestaw — podlewanie do zamarznięcia, ściółka, cieniówka od słońca — stosujesz przy przygotowaniu rododendronu do zimy.

Kiedy odpuścić

  • Magnolia wielkokwiatowa w chłodnym regionie. Na wschodzie, północnym wschodzie i w wyższych partiach gór okrywanie z roku na rok przegrywa z zimą. Uprawiaj ją w dużej donicy z zimowaniem pod dachem albo wybierz magnolię liściastą.
  • Przemarznięte końce pędów. Nie przycinaj ich w marcu. Poczekaj, aż magnolia wypuści liście, i dopiero wtedy wytnij suche końcówki do zdrowego pąka lub rozwidlenia.
  • Wczesna odmiana co roku bez kwiatów. Jeśli magnolia rośnie w miejscu, gdzie przymrozki co wiosnę ścinają kwiaty, nie przesadzaj starego drzewa. Ciesz się kwiatami w lata bez przymrozków, a przy kolejnym sadzeniu wybierz odmianę kwitnącą później.

Dorosła magnolia liściasta: ściółka z kory i podlanie przed zamarznięciem ziemi, bez okrycia i bez cięcia. Młoda, 1-3 lata od posadzenia: dodatkowo kopiec z kory przy nasadzie, juta na pień i luźna agrowłóknina na koronę przed trwałymi mrozami. Wielkokwiatowa: osłonięte stanowisko, osłona korony od słońca i wiatru, podlewanie w odwilż. Pąki pękające przy przymrozku okrywaj na noc tylko przy małych krzewach.